Verdunnen berekenen

Als je een oplossing verdunt, voeg je water toe. De hoeveelheid opgeloste stof blijft gelijk, maar het volume wordt groter, dus de concentratie daalt. Rekenen doe je met de verdunningsfactor, of met c₁ × V₁ = c₂ × V₂.

De verdunningsfactor

De verdunningsfactor zegt hoeveel keer zo klein de concentratie wordt. Dat is hetzelfde als hoeveel keer zo groot het volume wordt:

verdunningsfactor = c_begin / c_eind = V_eind / V_begin

Omdat het aantal mol opgeloste stof niet verandert, geldt ook: c₁ × V₁ = c₂ × V₂.

Voorbeeld 1: hoeveel water erbij?

Je hebt 10,0 mL glucose-oplossing van 1,00 M. Je wilt een oplossing van 0,250 M. Tot welk volume moet je aanvullen?

• Verdunningsfactor = 1,00 / 0,250 = 4,00
• Het volume moet dus 4 keer zo groot worden: 4 × 10,0 = 40,0 mL
• Je vult aan tot 40,0 mL. Je voegt dus 30,0 mL water toe, niet 40 mL.

Voorbeeld 2: hoeveel oplossing pipetteer je?

Je wilt 100,0 mL natronloog van 0,0500 M maken uit een voorraad van 1,00 M. Hoeveel mL van de voorraad pipetteer je in de maatkolf?

• c₁ × V₁ = c₂ × V₂
• 1,00 × V₁ = 0,0500 × 100,0
• V₁ = 5,00 mL
• Pipetteer 5,00 mL in een maatkolf van 100 mL en vul aan met water tot de streep. Dat is een verdunning van 20 keer.

Veelgemaakte fouten

• "Aanvullen tot" en "toevoegen" door elkaar halen. Aanvullen tot 40 mL betekent dat het eindvolume 40 mL is.
• De verdunningsfactor omdraaien, zodat de concentratie juist hoger uitkomt dan aan het begin.
• Bij c₁ × V₁ = c₂ × V₂ mL en L door elkaar gebruiken. Gebruik aan beide kanten dezelfde eenheid.

Handige tips

• Controleer je antwoord: na verdunnen moet de concentratie altijd lager zijn dan ervoor.
• Verdunnen verandert ook de pH. Een sterk zuur 10 keer verdunnen maakt de pH 1 hoger.

Oefen dit onderwerp direct

Klaar om het zelf te proberen? Hieronder oefen je meteen met dit onderwerp:

Wil je meer oefenen? Ga naar de leeromgeving. Kom je er niet uit? Bij bijles scheikunde leggen onze docenten het rustig met je door. Zie ook: concentratie berekenen. ph berekenen.

Bekijk ook deze video-uitleg: