Het onderwerp vinden

Het onderwerp is de persoon of het ding dat in de zin iets doet of is. Je vindt het door eerst de persoonsvorm te zoeken en dan te vragen: wie of wat + gezegde? Het antwoord is het onderwerp.

Stappenplan

1. Zoek de persoonsvorm. Maak de zin vragend of verander de tijd: het werkwoord dat verandert of vooraan komt, is de persoonsvorm.
2. Vraag: wie of wat + persoonsvorm (en de andere werkwoorden)?
3. Het antwoord is het onderwerp.
4. Controle: onderwerp en persoonsvorm passen bij elkaar. Maak je het onderwerp meervoud, dan verandert de persoonsvorm mee.

Voorbeeld 1

Mijn zusje speelt elke dag piano.

• Persoonsvorm: speelt (vragend: Speelt mijn zusje elke dag piano?)
• Wie of wat speelt? Mijn zusje.
• Onderwerp: mijn zusje
• Controle: mijn zusjes spelen. De persoonsvorm verandert mee.

Voorbeeld 2: het onderwerp staat niet vooraan

Gisteren heeft de juf een spannend verhaal voorgelezen.

• Persoonsvorm: heeft
• Wie of wat heeft voorgelezen? De juf.
• Onderwerp: de juf. Gisteren is geen onderwerp, ook al staat het vooraan.

Veelgemaakte fouten

• Het eerste woord van de zin als onderwerp nemen. Het onderwerp kan ook na de persoonsvorm staan.
• Een deel van het onderwerp vergeten. In "De jongen met de rode jas rent weg" is het onderwerp de jongen met de rode jas, niet alleen de jongen.
• Wie of wat vragen zonder de persoonsvorm erbij. Dan kun je elk zinsdeel als antwoord krijgen.

Handige tips

• Het onderwerp en de persoonsvorm horen bij elkaar. Heb je de persoonsvorm goed, dan vind je het onderwerp bijna altijd meteen.
• In een vraagzin staat het onderwerp meestal direct na de persoonsvorm: Ga jij mee?

Oefen dit onderwerp direct

Klaar om het zelf te proberen? Hieronder oefen je meteen met dit onderwerp:

Wil je meer oefenen? Ga naar de leeromgeving. Kom je er niet uit? Bij bijles taal leggen onze docenten het rustig met je door. Zie ook: de persoonsvorm vinden. de tegenwoordige tijd.

Bekijk ook deze video-uitleg: